Menu

Steve Jobs was de man achter de iPhone en de iPad. Hij liet de wereld zien dat de technische mogelijkheden bijna oneindig zijn. Alle techniek die je maar wilt en nodig hebt in een apparaatje van nog geen twee ons. En dat alles ook nog eens schitterend vormgegeven.

Kijk nu eens even mee naar psalm 8:6-9. Wat wordt in deze psalm de grootheid van de mens prachtig bezongen: U hebt hem bijna een god gemaakt.

Steve Jobs was in de ogen van velen een held op het gebied van technologie. Diezelfde Steve Jobs overleed jong, aan kanker. Deze held bleek – net als ieder mens – een kwetsbare held.

Aan de iPhone kleven ook verhalen van moderne slavernij, over winning van zeldzame metalen die desastreus uitpakt voor het milieu. U hebt de mens bijna een god gemaakt? Nou, mede door techniek kan die bijna-god veranderen in een destructieve bijna-god, die gaat denken dat hijzelf God is

Dit voorjaar slaagden wetenschappers er voor het eerst in om een foto van een zwart gat te maken. Een foto, dat vonden we al een fantastische prestatie. Maar wat zijn we eigenlijk nietige wezens, wat kun je je ongelooflijk klein voelen.

Psalm 8 schetst in een paar zinnetjes wie we diep in ons wezen zijn – wat ten diepste kenmerkend is voor ieder mens: groot… en klein. Sterk… en afhankelijk. Groot in onze opdracht: alles op aarde is aan onze voeten gelegd, staat ons ter beschikking. Klein in onze afhankelijkheid van de ene Schepper van hemel en aarde, die tot onze verrassing naar ons omziet. Die combinatie van groot en klein: dat is wie we zijn, dit is onze menselijke conditie.

Die eenvoudige psalm 8 geeft ons vandaag de dag een aantal basale uitgangspunten voor hoe we ons tot techniek verhouden en er gebruik van maken. Ik noem er vier.

Allereerst: God heeft de mens bijna een god gemaakt. Dat we tot heel veel in staat zijn, is positief, is te waarderen!

Een tweede uitgangspunt voor onze omgang met techniek: als we vergeten dat we ook kleine, kwetsbare en afhankelijke mensen zijn, gaat het mis. Dan gaan we denken dat we zelf God zijn.  

Techniek in combinatie met een ongeremde vrije markt leidt tot uitbuiting van armen, tot vernietiging van de leefomgeving, uitputting van de bodems, klimaatverandering en verlies van biodiversiteit.

Een derde uitgangspunt op grond van psalm 8. Techniek mag best een beetje gerelativeerd worden. Het is niet het belangrijkste voor een goed leven met elkaar en met God. Nieuwe technieken hebben de wereld totaal veranderd. Maar heel veel basale dingen zijn ook hetzelfde gebleven: we zijn gewone mensen, die behoefte hebben aan eten, die eens in de paar seconden een hap lucht nodig hebben, graag zinnig werk doen, behoefte hebben aan relaties, aan liefde, aan verbinding met andere mensen en met God.

Een vierde uitgangspunt – de laatste, maar ook de belangrijkste: in deze psalm staat de lofzang op God centraal. God zelf dus. Uiteindelijk draait alles om Gods eer. Zijn naam is machtig op de heel de aarde. En dat heeft grote implicaties… Draagt techniek bij aan Gods eer? Als God ons alles heeft toevertrouwd, staat Hij dan centraal in hoe we met alles omgaan?

De psalm is ook een Messiaanse psalm. Het is Jezus aan wie alles is onderworpen. Hij is het die met eer en luister, met glans en glorie is gekroond. Hij is de koning-knecht, die in alles dienstbaar was en zo het goede voorbeeld gaf.

Jezus is koning, ook van al onze wetenschap en techniek. Alles is Hem toevertrouwd en aan zijn voeten gelegd. Als we onze mooiste vindingen, ideeën, inzichten en technieken aan zijn voeten kunnen leggen, mag je ervan overtuigd zijn dat ze echt tot hun recht komen.

Dan licht ook in wetenschap en techniek het goede van de schepping op, waarover Jezus koning is. Dan wordt er iets zichtbaar van zijn rijk dat komt.

Dit is een samenvatting van een preek van Embert Messelink, directeur van natuurbeweging A Rocha Nederland. Zijn preek werd geschreven in het kader van de preekwedstrijd ‘Leven in een technologisch tijdperk’ van de Evangelische Theologische Faculteit in Leuven. Je kunt zijn winnende preek hier lezen.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Diaconaal Steunpunt is

Derk Jan Poel

Teamleden van Diaconaal Steunpunt